Arkade Blog

Allerzielen

Door Lenore Hehenkamp, Onderwijsbegeleider identiteit en levensbeschouwing

Allerzielen is een markering in het jaar waarop mensen stil staan bij alle overledenen. Er wordt herdacht en er worden kaarsjes gebrand. Het is een moment om te vertragen en verhalen te delen. Allerzielen valt op 2 november en komt voort uit de Katholieke kerk. Maar ook andere culturen en religies hebben aandacht voor licht in de duisternis en het herdenken van onze dierbaren, denk bijvoorbeeld aan het Hindoeïstische Divali, en het Mexicaanse Dìa de los Muertos. In Mexico is deze ‘dag van de doden’ een feestdag, ook wel bekend van de animatiefilm Coco. De dood is niet per se iets om over te treuren in Mexico: om de dood wordt gelachen, de dood wordt gevierd en de doden worden geëerd. En op 2 november staat men nog eens extra stil bij verloren geliefden, met familie. Vrijwel elk Mexicaans gezin maakt in de woonkamer een plaats vrij voor een altaar. Dat kan elk jaar voor dezelfde persoon zijn, of voor steeds verschillende verloren familieleden.

Voor sommige scholen is het christelijke ritueel rond Allerzielen een mooie aanleiding om aandacht te geven aan vergankelijkheid. Dat is niet voor iedereen een makkelijk onderwerp, terwijl de dood, rouw en verlies bij het leven horen, en daarom ook bij de school. Allerzielen is een moment om stil te staan bij degenen die we missen, en het vieren van Allerzielen doorbreekt het idee dat rouwen op een gegeven moment ‘klaar’ moet zijn. Het delen van verdriet maakt dat het niet hoeft te worden verstopt, dat het er mag zijn, in al z´n grilligheid en schoonheid. Dat kan een verbinding in de klas geven en een helende werking hebben. Het voortleven van de doden in onze herinnering kan een troostende gedachte zijn.

Als je in de klas aan de slag gaat met dit thema is het goed er rekening mee te houden dat herdenken voor sommige leerlingen beladen kan zijn, en ook voor sommige ouders/verzorgers en leerkrachten. Bied ruimte om aandacht te besteden aan degene die we graag herdenken, diegene die we missen en waar we om rouwen. Bij kinderen gaat rouw (net als bij volwassen) in fases: het komt en gaat, maar kan ook op momenten weer heel vers voelen. Als leerkracht kun je openheid scheppen om hierover te praten met elkaar.

Meer tips voor het gesprek in de klas zijn te lezen bij onze filmtip Coco!

 

Auteur van dit bericht

Lenore Hehenkamp, Onderwijsbegeleider identiteit en levensbeschouwing:

‘Mijn anders zijn bestaat bij de gratie van jouw anders zijn.’