twitter-logo-2 facebook-art Arkade LinkedIn

Arkade-logo01

 

  • Onze openbare school is multicultureel. Arkade helpt ons met een afgewogen lesprogramma over de vijf wereldgodsdiensten.

  • Hoe kunnen wij onze christelijke identiteit als een kwaliteit laten weerklinken in onze school?

  • Het overlijden van een moeder had een enorme impact. Arkade hielp ons het rouwproces op school te begeleiden.

  • Leerkrachten hadden moeite met de betekenis van Pasen. Wij wilden als team een eigentijdse invulling van dit feest.

  • Wij gaan fuseren met een ander schoolbestuur. Arkade begeleidt ons bij de invulling van onze nieuwe identiteit.

  • De ouders vroegen om een ouderavond over onze schoolidentiteit. Arkade verzorgde een inspirerend programma.

fusie

Hoe ga je om de diverse identiteiten bij het fuseren van scholen of stichtingen?

Arkade is al enige tijd bezig met het begeleiden van scholen bij fusietrajecten en dan specifiek op het gebied van de identiteit van de nieuw te vormen school of stichting. In dit artikel wil ik jullie een inkijkje geven in hoe wij dat doen en wat we daarin tegen komen. Het is een prachtig proces om mee te mogen volgen, samen met de directeuren, leerkrachten en ouders van scholen waarin,  soms ondanks de nodige wrijving, ontmoeting en verbinding elke keer weer leidend blijken te zijn.

We begeleiden zowel scholen waarbij allebei de scholen een bijzondere identiteit hebben als scholen waarbij de ene school een openbaar karakter heeft en de andere school een confessioneel karakter.

In een fusie van scholen met bijzondere en openbare identiteit komen twee visies op waardengeladen opvoeden samen. Deze twee visies kennen elkaar vaak niet goed. Terwijl bij een fusie van twee bijzondere (confessionele) scholen van dezelfde of verschillende denominaties,  beide visies meestal bekend zijn. Onbekend maakt onbemind.

Dit houdt in dat er bij het vormen van een (identiteit van een) samenwerkingsschool rekening moet worden gehouden met onjuiste beelden van elkaar[1]. Bij een fusie van deze twee ‘soorten’ scholen staan ontmoeting en gelijkwaardigheid daarom centraal. Onderzoek (Renkema, 2018) leert dat samenwerkingsscholen de waarden van ontmoeting en gelijkwaardigheid als een zeer belangrijk kenmerk van hun onderwijs beschouwen, wat deze aanpak versterkt.

Nadat onderwijsbegeleiders van Arkade een nul-meting of temperatuur-meting hebben gedaan aan de hand van interviews onder leerkrachten en ouders, zetten we de begeleiding vervolgens in op het creëren van draagvlak door middel van ontmoeting. Daarin willen we allereerst het nieuwe team betrekken en ruimte creëren om uit te wisselen wie zij zijn en waar ze naartoe willen. Wat laat je achter en wat neem je mee? En vooral waarom? Afscheid en hoop spelen in deze fase allebei en vaak tegelijkertijd een rol. Zo’n uitwisseling en ontmoeting is vaak in dit stadium nog niet heel concreet, omdat er eerst verbinding en vertrouwen moet ontstaan binnen het nieuwe team. Pas dan kun je met elkaar spreken over hoe je de nieuwe identiteit op school concrete invulling wilt geven. Vragen rondom wereldgodsdiensten, levensbeschouwelijke lessen en vieringen komen dan aan bod.  Naast aandacht voor het nieuwe team, de dragers van de nieuwe school, hebben we in het proces van een fusie ook aandacht voor de rol van ouders, bijvoorbeeld door de MR actief te betrekken, en voor de leerlingen zodat een nieuw gevoel van saamhorigheid kan worden gecreëerd. Ook hierin zijn verbinding en ontmoeting leidend.

Bij een fusie tussen twee scholen, ongeacht vanuit welke denominatie of met welk karakter, vinden wij het belangrijk dat er voldoende ruimte is om de identiteit opnieuw vorm te geven met elkaar,. Wij gaan het liefst zo vroeg mogelijk in het proces aan de slag, zodat voldoende ruimte overblijft voor momenten van ontmoeting, het creëren van vertrouwen en het aangaan van (nieuwe) verbindingen.

Door Lenore Hehenkamp, onderwijsbegeleider bij Arkade

 

[1] Renkema: ‘Leerkrachten, directie en ouders hebben de behoefte vast te houden aan tradities. Er zit veel sentiment bij zo’n fusieproces, soms ook wel een gevoel van verlies’. https://voo.nl/nieuws/de-kracht-van-verschillen